Pijak i Myśliwy – „polscy” sułtani Imperium Osmańskiego
19 lutego 2024, 10:04Państwo osmańskie powstało pod koniec XIII wieku, do Europy wkroczyło w drugiej połowie XIV wieku, a sto lat później zakończyło tysiącletnie dzieje Cesarstwa wschodniorzymskiego, znanego obecnie jako Cesarstwo Bizantyńskie. Ono zaś było kontynuatorem jeszcze starszego państwa, którego początki datujemy na rok 753 p.n.e. Imperium Osmańskie było państwem wielonarodowym, w którym rządził nie tylko żywioł turecki. Wielu sułtanów miało pochodzenie greckie, albańskie czy serbskie. Było wśród nich dwóch, których korzeni możemy szukać na terenie dawnej Rzeczypospolitej.
Pierwszy bursztyn z Antarktydy
13 listopada 2024, 15:46Jeszcze do niedawna Antarktyda była jedynym kontynentem, na którym nie znaleziono bursztynu. Właśnie się to zmieniło. Naukowcy z Alfred Wegener Institute i TU Bergakademie Freiberg opublikowali na łamach Antarctic Science artykuł, w którym informują o odkryciu najbliższych biegunowi południowemu kawałków bursztynu. Dowodzi to, że około 90 milionów lat temu na Antarktydzie rosły drzewa, z których wyciekała żywica.
Są starsze niż mumie Chinchorro. W Azji zmarłych suszono dymem
18 września 2025, 08:33Najstarszym znanym dotychczas przykładem mumifikacji były mumie ludu Chinchorro z Ameryki Południowej sprzed około 7000 lat, a najsłynniejszym – mumie z Egiptu, z których najstarsze liczą sobie około 4500 lat. Naukowcy z Chin, Australii, Japonii, Wietnamu oraz Indonezji znaleźli dowody na mumifikację znacznie starsze niż te z Ameryki Południowej. Na tysiące lat przed Chinchorro społeczności zbieracko-łowieckie dzisiejszych Chin i Azji Południowo-wschodniej honorowały swoich zmarłych wiążąc ich ciała w zgiętej pozycji i wieszając na długi czas nad dymiącym ogniskiem.
Jesteśmy bliżej rozwiązania tajemnicy laotańskiej Równiny Dzbanów
20 maja 2026, 14:52Na płaskowyżu Xieng Khouang w północnym Laosie, pośród tropikalnej dżungli, stoją setki ogromnych kamiennych naczyń. To megalityczna Równina Dzbanów, a znajdujące się tutaj „dzbany z równiny" od niemal stu lat intrygują archeologów. Kto je stworzył? Po co? I dlaczego większość z nich jest pusta? Nowe odkrycia ze Stanowiska 75 rzucają wreszcie światło na te pytania.
Uroki agrotechniki
8 stycznia 2008, 00:12Naukowcy z University of Granada ogłosili dość niepokojące wyniki badań przeprowadzonych na próbce hiszpańskiej populacji. Okazało się, że u 100% badanych osób znaleziono szkodliwe dla zdrowia substancje organiczne. Naukowcy poszukiwali sześciu związków używanych m.in. w rolnictwie jako środki ochrony roślin oraz stosowanych w procesach przemysłowych. Związki te dostają się do organizmów wraz z wodą, pożywieniem, a nawet wdychanym powietrzem. Najgorsze jednak, że środki te nie są wydalane ani skutecznie metabolizowane, co oznacza, że następuje ich akumulacja w tkance tłuszczowej.
Walka z pasożytem idealnym
7 stycznia 2009, 00:52W jaki sposób nasze organizmy zwalczają atak retrowirusów?
Mamuty wyginęły później, niż sądzono?
16 grudnia 2009, 09:25Prof. Eske Willerslev z Uniwersytetu w Kopenhadze uważa, że ostatnie mamuty żyjące na terenie dzisiejszej Alaski mogły wyginąć nawet do 5600 lat później, niż dotychczas sądzono.
Otyły nastolatek jest jak starszy sercowiec
25 października 2010, 10:54U otyłych nastolatków wykryto ślady sztywnienia ścian aorty. Stan ich naczyń przypominał obrazki widywane u osób w średnim wieku z chorobami sercowo-naczyniowymi. Kanadyjskie studium, które dało tak zatrważające wyniki, objęło 63 dzieci w średnim wieku 13 lat.
"Tarczogłowy" - nowy przodek krokodyli z Afryki
1 lutego 2012, 11:12Casey Holliday, biolog z University of Missouri, odkrył nowy gatunek prehistorycznego krokodyla, przodka dzisiejszych gadów. Na jego głowie znajdowała się gruba tarcza. Aegisuchus witmeri stanowi cenne źródło informacji o ewolucji krokodyli.
Płytki starczy sen uniemożliwia utrwalanie wspomnień
28 stycznia 2013, 13:17Pogorszenie jakości snu w starszym wieku zaburza proces długofalowego przechowywania wspomnień przez mózg.
